Dłoń na niebieskim polu symbolizuje „Stój”, przy czym kciuk o kształcie głowy ptaka przypomina starego poczciwego gołębia pokoju. Tak właśnie wygląda sygnet VISTOP, „Vilonece in Schools Training Online Project”( projekt treningowy online na temat przemocy w szkole). Projekt ten finansowany ze środków Unii Europejskiej oferuje moduły naukowe na temat bullyingu w szkole.

Projekt VISTOP | (http://www.vistop.org)Pojęcie bullying (z ang. bully: tyran) oznacza, podobnie jak mobbing w miejscu pracy, pewną formę terroru psychicznego wśród uczniów. Materiał naukowy VISTOP został przygotowany i wyposażony multimedialnie dla trzech grup docelowych: dla nauczycieli, rodziców i jednostek odpowiedzialności: policji, administracji szkół i gmin. 6 października trzy grupy docelowe rozpoczęły moderowane kursy online, których zawartość powinna być dostępna od stycznia 2009 roku również i do samodzielnej nauki. Do tego czasu teksty mają być przetłumaczone z języka angielskiego także i na inne języki.

Panie Jäger, koordynuje Pan projekt VISTOP, jak określiłby Pan zainteresowanie tą inicjatywą?

Thomas Jäger | (D.R)Bardzo pozytywnie! Na kurs nauczycielski zapisało się już 30 zamiast 20 planowanych
uczestników, ponieważ zainteresowanie było tak duże. Uczestnicy żyją w Wielkiej Brytanii, Rumunii, Irlandii, Hiszpanii, Polsce, Niemczech, na Cyprze oraz w Japonii.

Czy w Europie istnieje pojęcie bullyingu i czy stworzono statystyki na ten temat?

Wprawdzie istnieją statystyki, ale nie dają się one porównać w skali europejskiej. Oprócz różnic w odniesieniu do używanych metod i zbadanych populacji grają tutaj istotną rolę także różnorodne koncepty. Angielskie wyrażenie „to bully” zostało przetłumaczone w pierwszych badaniach jako „kpić z kogoś, zadręczać, dokuczać komuś”, co odrzucało elementy przemocy. Również samo pojęcie przemocy jest różnorodne. Idąc w przeciwną stronę, podjęto więc próbę znalezienia „wspólnego mianownika”: „convivencia” jako pokojowa koegzystencja, która związana jest z dążeniem do zrozumienia drugiego człowieka i rozwiązywaniem konfliktów bez użycia przemocy.

Czy zwiększyła się liczba przypadków bullyingu?

Za sprawą mediów odnosi się często takie wrażenie ale myślę, że nie. Oprócz tego istnieje również fenomen cyber-bullyingu. W tym przypadku powstaje całkiem odmienna sytuacja jeśli chodzi o ofiary. Podczas gdy wcześniej upokarzano ludzi przed małą grupą „widzów”, teraz może obejmować ona za sprawą You Tube tysiące osób.

Czy nauczyciele mogą wypowiadać się na temat przypadków bullyingu?

W moim odczuciu przestaje być to temat tabu, co z pewnością jest również efektem dostarczania sprawozdań przez media. Przypominam sobie z mojego osobistego otoczenia, że jeszcze w latach 90 szkoły bały się uczestniczyć w programach zapobiegania przemocy. Jednakże to się zmieniło.

Karl Gebauer | http://www.gebauer-karl.de/

Doktorze Gebauer, jest pan dyrektorem szkoły, po czym można rozpoznać mobbing albo bullying?

Rodzice, wychowawcy i nauczyciele powinni uważać na prozaiczne rzeczy, związane z życiem codziennym. Mobbing może się ujawnić, np. gdy ukrywa się albo niszczy części ubrania, gdy zeszyty albo inne materiały znikają, gdy za plecami dziecka źle się o nim mówi lub gdy ośmiesza się je przed innymi.

Jak najszybciej wyjść z pułapki mobbingu?

Nauczyciele muszą dostrzec pewne wykroczenia, których uczniowie i uczennice dopuszczają się na ich oczach, i interpretować je jako demonstrację siły. Jeśli nauczyciele nie zaklasyfikują odpowiednio takiej sytuacji, wówczas ofiara zaczyna znajdować się w beznadziejnym położeniu. Jeśli sprawcy mobbingu to zauważą, staną się jeszcze pewniejsi swojej władzy i zaczną sobie pozwalać na coraz więcej. W takim stopniu nauczyciele, którzy tego nie przestrzegają, mogą sprzyjać procesom mobbingu. Całkiem inaczej rozwija się jednak sytuacja, gdy nauczyciele interweniują. Jeśli odkryje się przypadek mobbingu, sprawcy i uczestnicy tracą swoją władzę.

Czy można ochronić się przed mobbingiem?

Dobrze wykształcone poczucie własnej wartości należy do najważniejszych czynników. Dzieci i młodzież z odpowiednio wysokim poczuciem własnej wartości zaczynają mówić całkiem szybko osobom zaufanym o wydarzeniach, które odbywają się w związku z mobbingiem.